Stemmingen zijn besmettelijk

Stemmingen zijn besmettelijk

Dankzij Covid19 stijgt de belangstelling voor geestelijke gezondheid. Niet alleen omdat de lockdowns zoveel onrust en angsten opwekken. Ook de effecten van negatieve stemmingen op de omgeving hebben nu meer de aandacht. Uit een studie van jongeren tussen de 15 en 19 jaar, blijkt dat ze elkaars stemmingen kunnen overnemen. Anders gezegd: stemmingen blijken besmettelijk te zijn.

Negatieve stemmingen het meest besmettelijk

Uit de studie bleek dat negatieve stemmingen het meest besmettelijk zijn. Gelukkig bleek, dat dit niet het aangaan van vriendschappen in de weg stond. Het betrof een kortdurende studie, van 5 tot 7 dagen. Anders kan het zijn wanneer iemand maanden achtereen met een vriend te maken heeft, die een negatieve stemming heeft. Dat is ook een van de vragen, die de studie opriep.

Stemmingen verhuizen

Wat ook uit de studie bleek, is dat na verloop van tijd de vriend met de slechte stemming, in contact met een vriend die geen slechte stemming had, gaandeweg in zijn stemming verbeterde. Of zich minder slecht ging voelen. Niet bekend is of de vriend, die eerst geen slechte stemming had, een verandering in zijn stemming opmerkte. Anders gezegd: of stemmingen zich konden verhuizen.

De studie leek daar wel op te wijzen. Duidelijk was, dat stemmingen een belangrijke invloed in relaties hebben. Ze zijn veranderlijk van aard, bieden emotionele ervaringen en hebben een grote invloed op de eigen identiteit. Ontegenzeggelijk is het, dat interacties met anderen – tijdelijk – onze stemming kan veranderen.

Dat stemmingen kunnen verhuizen, is zowel in de chakrapsychologie als in psychotherapie al tijden bekend. Sterker nog: in behandelingen wordt juist ingespeeld op deze uitingen. De fenomenen worden alleen anders omschreven en anders gebruik.

Instrument tijdens het consult

Voor een psychotherapeut is dit verhuizen van stemmingen te gebruiken als instrument tijdens het consult. Het zijn onder andere indicaties met welke stemmingen de cliënt moeite heeft om deze bij zichzelf te houden. Of om ze te ondergaan, zonder anderen met het ongemak of de zwaarte ervan te belasten. Cliënten, met merendeels onrijpe afweer (zie meer hierover in het komende Webinar over Afweer), hebben sterk de neiging om via hun stemming zich te ontladen. Zoals een hond zich na een regenbui de druppels en modderspetters van z’n vacht uitschudt, maakt het de hond niet uit wie er last krijgt van die natte druppels. Zolang hij er maar vanaf is. Sommigen mensen gebruiken anderen om zo hun stemmingen, onplezierige gevoelens of gedachten ‘af te schudden’.

Nu is gedeelde smart, halve smart. Dus af en toe je stemming – onbemerkt – delen met een ander is zelden een bezwaar. Anders ligt het, wanneer iemand stelselmatig anderen belast mijn zijn stemmingen. Dat zijn aanwijzingen, dat iemand onvoldoende middelen heeft (aangeleerd) om deze aan te sturen. Een gesprekstherapeut met een psychotherapeutische achtergrond kan dan veel baat geven.

Verstoppertje

Een healer zal bij informatie van stemmingen vooral kijken naar hoe zich dit in energie-termen vertaalt. Trekt iemand bijvoorbeeld zijn energie naar boven, waardoor deze ijler, dunner en daarmee kwetsbaarder wordt? Of wordt die energie grillig en daardoor moeilijker grijpbaar of hanteerbaar? Met vaak als resultaat, dat iemand die dit doet, dat ook zelf moeilijker kan herkennen. Net alsof hij verstoppertje speelt, waarmee het ontdekken en blootleggen van wat er werkelijk speelt tegengewerkt wordt. Wat vaak exact de bedoeling is van deze energetische afweer. Om een nog onbekende reden vindt diegene in dit laatste voorbeeld het dan angstig om zijn ware gevoelens en gedachten onder ogen te zien. De sterk veranderlijke energie is een methode om de angsten en het ongemak die er onder zitten, te bezweren. Uiteindelijk schiet je daarmee in je eigen voet, maar dat geldt voor alle onrijpe afweermechanismen.

Afweer heeft twee gezichten

Kortom: afweer heeft twee gezichten: een psychologische en een energetische. Dikwijls is het makkelijker om de psychologische afweer te herkennen. Dat komt omdat puur het wezen van energie en al die verschillende uitingsvormen, veel lastiger om deze precies en herkenbaar te omschrijven, dan de psychologische. Vandaar het Webinar vooral over het psychologisch herkennen gaat van Afweer. Wil je er meer over lezen, ook over de energetische herkenbaarheid? Zie dan ‘Ik ben van gisteren’ (ook bekend onder de naam ‘Ik voel (n)iets voor verandering’). Je kunt op de hiervoor gegeven link ook het Inkijk-exemplaar bekijken.

Is het angst of anxiety

Bijna 20% van de Nederlanders krijgt in hun leven last van angst. Vrouwen vaker dan mannen. Het gaat om serieuze klachten, die de kwaliteit van leven ernstig aantasten. Door Covid19 stijgt dit. Toch is het belangrijk om te weten of het angst is of anxiety. Er is een groot verschil tussen deze twee. Veel vaker dan mensen beseffen hebben ze last van anxiety, niet van angst.

Het lichaam reageert echter op anxiety hetzelfde als op angst. Dat zorgt mede dat mensen dit verschil zo lastig vinden. Angst is echter een reactie van het lichaam op een werkelijk fysieke (be)dreiging. Iemand dreigt je bijvoorbeeld te slaan.
Anxiety is een reactie op vermeend emotioneel of mentaal gevaar. Bijvoorbeeld de idee, dat je je examen niet haalt. Bezorgdheid dat je een mal figuur slaat.

Het Nederlands maakt amper verschil tussen fysieke angst of anxiety. Andere talen zoals Frans, Duits en Engels doen dit wel. Wij moeten het doen met uitgebreide omschrijvingen, zoals verontrust raken, onzeker worden, in verwarring raken, bezorgd zijn, benauwdheid, vrees.

Leer meer over anxiety in ons nieuwste boek: ‘Angst, blijf er niet mee zitten’. Hier lees je ook het Inkijkexmplaar.

Kruiden tegen angst

Wanneer je bloot staat aan angst, kun je vanzelfsprekend leren daar anders mee om te gaan. Toch kan het plezierig, jezelf te ondersteunen met kruiden. Lees meer erover in het artikel Kruiden en angst in Covid tijdperk
Dat kan soms een aangenamere keuze zijn dan anti-depressiva. De ervaring laat zien, dat ze angst verlagende effecten hebben, vandaar dat anti-depressiva als angstmiddel ingezet kan worden.

Bronnen

Guardian : artikel Emotional contagion
https://www.theguardian.com/science/2021/jan/24/the-five-emotional-contagion

American Psychological Association: https://doi.org/10.1037/emo0000952

Block, P., & Burnett Heyes, S. (2020). Sharing the load: Contagion and tolerance of mood in social networks. https://psycnet.apa.org/doiLanding?doi=10.1037%2Femo0000952

Ik ben van gisteren – Tessa Gottschal (ook bekend onder de naam ‘Ik voel (n)iets voor verandering’)

Angst, blijf er niet mee zitten – Tessa Gottschal & Marijke de Waal Malefijt. Lees hier het Inkijkexemplaar.