skip to Main Content
tessa@gottschalmeditaties.nl | Nieuwsbrief ontvangen? Klik hier om je in te schrijven.

Nwbr: Slapeloosheid: van wakend slapen tot niet slapen

Slapeloosheid

Slapeloosheid, of het nu slecht inslapen of doorslapen is creëert allerlei vervelende reacties. De kunst is te ontdekken hoe je erin beland bent en – niet minder belangrijk – hoe je opnieuw leert slapen.Lees hoe Lisa door een normale gebeurtenis in slapeloosheid belandde. Wat slecht slapen met je amygdala en je stresshormonen doet en natuurlijk hoe je via meditatie en gedachtebeheersing hier vanaf komt.

Je bijnieren in de stress

Door allerlei omstandigheden kan het gebeuren dat je te alert wordt. Zoals Lisa merkte hoe ze sinds de geboorte van haar dochter een slaapstoornis ontwikkelde. De baby was veel wakker ‘s nachts en ongemerkt veranderde slapen voor Lisa in een soort waak-slaap. Een deel van haar bleef ‘s nachts gespitst op de geluidjes of haar kindje wakker was geworden.

De baby is inmiddels een vierjarige peuter en met hem gaat het goed. Niet met Lisa, haar wakend slapen is gebleven. Een recente verhuizing heeft het er niet beter op gemaakt en gaandeweg ziet ze steeds meer op tegen het slapen. ‘Vast weer een nacht dat ik geen oog dicht doe!’ De hartkloppingen die ze de laatste maanden erbij heeft maken het ook erger.

Wat is in Lisa’s lichaam ontregelt? Hoe kan ze haar lichaam weer in een normale stand krijgen?

Stresshormonen

Bij Lisa startte het bij de komst van de baby, haar eerste kind. Het kan net zo goed starten door de langdurige verpleging van een zieke, of de zorgen rondom een ouder die gaandeweg achteruit gaat, naderend ontslag, een verbouwing die tegenvalt, een huis dat niet verkocht raakt, je relatie die afbrokkelt.
Vaak speelt mee dat je leefritme overhoop gegooid wordt. Dat op zichzelf al vraagt veel kracht van lichaam en geest. Als dan bovendien maandenlang de nachtelijke slaap meerdere keren onderbroken worden kan dit een vicieuze cirkel oproepen.

Eerste alarmfase

Voor iedereen start het anders. Wat er fysiek gebeurt is echter hetzelfde. Een hormonale reactie die het lichaam tot actie voorbereidt. Wat bij Lisa leidde tot onder andere wakker blijven en/of moeizaam in slaap vallen.
De alarmfase komt voort uit een instinctieve vecht-of-vlucht response en bestaat uit meerdere fasen. Deze instinctieve hormonale reactie wordt dikwijls getriggerd door persoonlijke omstandigheden en hoe je omgaat met gevoelens en gedachten bij iets waarvoor je bezorgd bent. Bij Lisa was het haar moederinstinct waardoor ze gespitst raakte op de nachtelijke geluidjes van haar baby. Een ander is dag-en-nacht bereikbaar voor het mogelijke telefoontje van zijn zieke vader of moeder. Of wat je reden ook mag zijn om dat speciale telefoontje niet te missen.

Ongemerkt codeer je jezelf totdat je bijna continue op scherp staat, wachtend op de ‘bedreiging’.

De amygdala slaat alarm

Zodra de hersenen een mogelijke bedreiging registreren (dat gebeurt in de amygdala, een amandelvormige structuur in de hersenen) slaat het hele organisme alarm. Stresshormonen (adrenaline en noradrenaline) worden ogenblikkelijk afgescheiden door het bijniermerg. Hierdoor versnelt het hartritme, nodig om bloed naar de spieren te pompen, de ademhaling wordt wat sneller en oppervlakkiger, want de spieren kunnen de zuurstof goed gebruiken, de huidbloedvaatjes trekken samen om geen bloed te verspillen, de zweetafscheiding neemt toe enzovoort. Lisa’s hartkloppingen zijn een voorbeeld van deze fase.

Tweede alarmfase

Hierna komt een tweede stressfysiologisch systeem op gang, waarbij ditmaal de bijnierschors nauw betrokken is. Het cruciale hormoon dat hierbij wordt afgescheiden is cortisol. De voornaamste rol ervan is ervoor te zorgen dat je op langere termijn het hoofd biedt aan de bedreigende situatie, onder meer door de bloedsuikerspiegel te verhogen.

Een van de ingrijpende gevolgen van de cortisolproductie is de onderdrukking van de activiteit van het immuunsysteem. Deze biedt normaal gesproken via ontstekingsprocessen weerstand tegen lichaamsvreemde stoffen en bestrijdt bijv. ook kankercellen. Dit onderdrukken van de activiteit van het immuunsysteem gebeurt niet zonder reden. Wanneer je alle energie nodig hebt om te vechten of vluchten, kunnen herstelprocessen, zoals ontstekingsreacties die de wondgenezing bevorderen, of verdedigingsprocessen op de lange termijn, bijvoorbeeld tegen tumoren, wel even wachten. Lisa verwoordde dit met: ‘Zodra ik langs iemand liep met verkoudheid, was ik het prompt ook.’

Sluimerende stress

Er steekt een geniepig gevaar in die tweede alarmfase. Het afscheiden van cortisol- komt vooral in werking zodra je niet kiest of niet kunt kiezen tussen vechten of vluchten. Zoals Lisa telkens maar moest afwachten of de kleine zou huilen of niet. Wat dan ontstaat is een vorm van sluimerende stress. Het akelige daarvan is dat je dit enerzijds niet langer merkt omdat je gewend raakt aan dat constant alert zijn. Anderzijds prikkelt dit de bijnierschors om continue cortisol aan te maken. En dat heeft verreikende gevolgen, zowel lichamelijk als geestelijk. Meer erover lees je in de ondergenoemde informatiebronnen.

Kom tot rust

Het stilleggen van die continue afgifte van cortisol gebeurt alleen indien je lichamelijk een diepwerkende ontspannende impuls krijgt. En niet -na die ontspanning- door je gedachten of gevoelens de spanningen opnieuw oproept. Hier komt de waarde van meditatie kijken. Ten eerste blijkt dagelijkse meditatie die stresshormonen effectief stil te leggen. Ten tweede leer je door meditatie meer greep op gedachten en gevoelens uit te oefenen. Zoals je kon lezen is dat cruciaal om niet opnieuw in de afgifte van cortisol te belanden.

Gedachtebeheersing

Om greep op je gedachten en gevoelens te krijgen kan mindfulness (je aandacht erbij houden) waardevol zijn. Leer jezelf aan dit niet alleen als meditatie te zien. Maak er een leefstijl van om wat je doet met aandacht te doen. Kleine oefeningen van vijf minuten helpen om de gedachtestroom bij te sturen. Het is in wezen niets anders dan: ‘Doe één ding tegelijk’.

Welke meditatie cd kies je?OVER3DFinal

Voor het hierboven geschetste probleem kun je verschillende meditatie cd’s kiezen. Het allerbelangrijkste is dat je hoe dan ook dagelijks mediteert. Dit om te zorgen dat de afbraak van stresshormonen elke dag aandacht krijgt.
Afhankelijk van je ervaring en voorkeur raad ik aan:
• voor simpelweg ontspannen: cd Gun jezelf rust en/of cd Mindfulness
• voor hectische omstandigheden: cd Emoties & Gevoel (track 5) of cd Overprikkeling & Alter Major (vooral track 3)

Natuurlijke slaapmiddelen

Lukt het in het begin niet in te slaap te vallen. Er zijn diverse natuurlijke middelen die je hierbij een handje helpen. Zoals
• Fytomed nacht, met de ingrediënten escholtzia en corydalis.
• Gaba, een middel dat positief werkt op je neurotransmitter-systeem.
• Tilia Tomentosa van GO dat je gedachten heerlijk rustig maakt. Vooral handig als je veel mentaal werk verzet hebt.

Healing als rustbrenger

Nog zo’n heerlijke rustbrenger is aura & chakrahealing. De komende maanden kun je een kennismakingshealing van me krijgen tegen een gereduceerd bedrag. Slechts € 50,= ipv normaal € 78,= (prijspeil 2015).
Met een uur breng ik meer rust in je aura en chakra’s en dat doet je slaap vast goed!

Bestellen: denk om je korting
Wil je bestellen? Denk nog even aan je Kortingscode AY8K4Z die je kunt gebruiken bij http://www.nutri-super.com

Bronvermeldingen

1. ‘De uitputting voorbij’ Marijke de Waal Malefijt en Tessa Gottschal (H 15 ‘Slapeloosheid geeft uitputting’, ‘Stress-tabel Life Change Units)
2. Een mooi artikel over Slapeloosheid, de slaapfasen, Gaba en voedingsadviezen vind je hier http://www.natuurdietisten.nl/detail.php?cod=431&id=721&page=9
3. ‘Cortisol, het meester stresshormoon’ http://www.natuurdietisten.nl/detail.php?cod=430&id=473&page=9
4. Ann N Y Acad Sci.2004 Dec;1032:211-5
5. Lowering cortisol and CVD risk in postmenopausal women: a pilot study using the Transcendental Meditation program. Walton KG, Fields JZ, Levitsky DK, Harris DA, Pugh ND, Schneider RH.
6. J Altern Complement Med, 2004 Oct;10(5):819-27 A pilot study to examine the effect of a mindfulness-based stress-reduction and relaxation program on levels of stress hormones, physical functioning, and submaximal exercise responses. Robert McComb JJ, Tacon A, Randolph P, Caldera Y.
7. Ingrid Severijnse, ‘Help, mijn cortisol slaat op hol’.

Back To Top

Privacy instellingen

We gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze website zo soepel mogelijk draait. In de instellingen kunt u zelf kiezen welke cookies u wilt toestaan of wilt weigeren.

Privacy verklaring | Sluit
Instellingen